Chưa có sản phẩm trong giỏ hàng.
Nếu bạn từng sơn sắt mạ kẽm nhưng chỉ 2 – 3 tháng sau đã bong tróc, phồng rộp, thì rất có thể không phải do sơn kém, mà do sai ngay từ khâu kỹ thuật nền và hệ sơn.
Trong thực tế thi công cho tàu biển, nhà xưởng, kết cấu sắt thép ngoài trời, Sơn Đăng Anh gặp đi gặp lại 3 sai lầm phổ biến khiến lớp sơn không bám, nhanh hỏng, dù dùng sơn có thương hiệu.
Bài viết này giúp bạn:
- Biết giải pháp đúng, dễ áp dụng, phù hợp từ tàu cá, nhà xưởng cho tới các công trình lớn
- Hiểu vì sao sơn không bám trên sắt mạ kẽm
- Nhận diện 3 lỗi kỹ thuật gây bong tróc nhanh
Điểm qua các nội dung chính
Vì sao sắt mạ kẽm là “ca khó” đối với sơn?
Sắt mạ kẽm vốn được phủ một lớp kẽm để chống ăn mòn, đặc biệt hiệu quả trong môi trường ẩm, nước mặn và khí hậu ven biển. Tuy nhiên, chính lớp kẽm này lại là thách thức lớn đối với độ bám dính của sơn.
Bề mặt kẽm có năng lượng bề mặt thấp, khá trơ và thường còn dư dầu bảo quản sau quá trình mạ. Nếu nhìn bằng mắt thường, bề mặt có vẻ sạch, nhưng ở cấp độ vi mô, sơn rất khó tạo liên kết cơ học và hóa học bền vững. Đây là lý do vì sao cùng một loại sơn, bám rất tốt trên sắt đen nhưng lại bong tróc nhanh trên sắt mạ kẽm.
Từ thực tế thi công tàu biển, nhà xưởng và kết cấu sắt thép, có thể khẳng định: sơn sắt mạ kẽm là một bài toán kỹ thuật riêng, không thể làm theo thói quen cũ.
Sai lầm 1: sơn trực tiếp lên sắt mạ kẽm mà không xử lý bề mặt
Đây là lỗi phổ biến nhất và cũng là nguyên nhân chính dẫn đến bong tróc sớm. Nhiều người cho rằng sắt mạ kẽm đã “sạch sẵn”, chỉ cần lau qua rồi sơn là đủ. Trên thực tế, bề mặt kẽm mới thường tồn tại lớp dầu mỏng, muối kẽm và độ trơn cao.
Khi sơn được phủ trực tiếp lên bề mặt như vậy, lớp sơn chỉ bám “hời hợt”, không có liên kết nền thực sự. Ban đầu lớp sơn vẫn khô, vẫn đẹp, nhưng khi gặp nắng, mưa hoặc hơi muối biển, lớp bám yếu này sẽ nhanh chóng bị phá vỡ.
Trong thực tế thi công, hậu quả thường thấy là sơn bong từng mảng lớn, đặc biệt ở các vị trí mép, mối hàn hoặc góc cạnh, nơi ứng suất và độ co giãn lớn nhất.
Để tránh sai lầm này, việc xử lý bề mặt là bước không thể bỏ qua. Bề mặt sắt mạ kẽm cần được làm sạch dầu, tạo nhám nhẹ để tăng độ bám, đồng thời đảm bảo khô và không còn bóng trơn trước khi sơn lót.
Sai lầm 2: dùng sai sơn lót cho sắt mạ kẽm
Sau khi xử lý bề mặt, nhiều công trình lại tiếp tục mắc lỗi ở bước tiếp theo: chọn sơn lót không phù hợp. Không ít trường hợp dùng luôn sơn alkyd hoặc epoxy tiêu chuẩn vốn quen dùng cho sắt đen, với suy nghĩ rằng “sơn lót nào cũng là sơn lót”.
Vấn đề nằm ở chỗ, kẽm phản ứng hóa học khác hoàn toàn so với sắt. Một số loại nhựa sơn khi tiếp xúc với kẽm sẽ gây hiện tượng xà phòng hóa, làm lớp sơn mất liên kết từ bên trong. Dấu hiệu ban đầu có thể chỉ là bề mặt hơi nhớt hoặc phồng nhẹ, nhưng sau một thời gian ngắn, sơn sẽ bong toàn bộ.
Với sắt mạ kẽm, sơn lót cần đáp ứng hai yêu cầu song song: bám dính tốt trên bề mặt kẽm và tạo lớp trung gian ổn định cho sơn phủ phía trên. Trong thực tế, các hệ sơn lót epoxy giàu kẽm hoặc sơn lót acrylic chuyên dụng cho sắt mạ kẽm cho thấy độ ổn định cao hơn rõ rệt, đặc biệt trong môi trường biển và ngoài trời.
Đây cũng là lý do các hệ sơn Hải Âu chuyên dụng cho sắt mạ kẽm được sử dụng rộng rãi trong ngành đóng tàu và kết cấu sắt ven biển, nơi yêu cầu tuổi thọ và độ an toàn luôn đặt lên hàng đầu.
Sai lầm 3: phủ sơn hoàn thiện sai thời điểm hoặc chọn sai hệ sơn phủ
Ngay cả khi đã xử lý bề mặt và dùng đúng sơn lót, lớp sơn vẫn có thể hỏng sớm nếu bước sơn phủ hoàn thiện bị làm ẩu hoặc chọn sai hệ sơn. Lỗi thường gặp nhất là phủ lớp kế tiếp khi sơn lót chưa đạt trạng thái ổn định hoàn toàn, đặc biệt trong điều kiện độ ẩm cao hoặc thi công gấp tiến độ.
Ngoài ra, không ít công trình ngoài trời lại sử dụng sơn phủ không có khả năng chịu tia UV hoặc môi trường muối, dẫn đến hiện tượng phấn hóa, mất màu và nứt bề mặt chỉ sau thời gian ngắn.
Từ kinh nghiệm thực tế, với sắt mạ kẽm ngoài trời hoặc môi trường biển, hệ sơn cần được thiết kế đồng bộ, trong đó lớp phủ phải có khả năng chống tia UV, chịu thời tiết và duy trì độ đàn hồi lâu dài. Đây là lý do các hệ epoxy kết hợp polyurethane hoặc sơn phủ PU chuyên dụng được ưu tiên trong đóng tàu, nhà xưởng và kết cấu sắt thép lớn.
Trường hợp thực tế: vì sao cùng là sắt mạ kẽm nhưng tuổi thọ sơn khác nhau?
Sơn Đăng Anh từng xử lý lại một tàu cá sắt mạ kẽm tại khu vực miền Tây. Tàu được sơn lần đầu bằng sơn alkyd thông thường, không sơn lót, và chỉ sau khoảng hai tháng khai thác, lớp sơn bong gần như toàn bộ phần mạn tàu.
Sau khi xử lý lại đúng quy trình: làm sạch bề mặt, dùng sơn lót phù hợp cho kẽm và phủ sơn hoàn thiện đúng hệ, tàu vận hành liên tục hơn một năm trong môi trường nước mặn mà lớp sơn vẫn ổn định.
Sự khác biệt không nằm ở “sơn đắt hay rẻ”, mà nằm ở cách làm đúng hay sai ngay từ đầu.
Sơn Đăng Anh: làm nghề sơn, bán mỗi sơn là chưa đủ
Với vai trò là đại lý chính hãng Sơn Hải Âu, thương hiệu sơn thuộc Bộ Quốc Phòng, Sơn Đăng Anh không tiếp cận khách hàng theo hướng bán nhanh sản phẩm, mà tập trung vào giải pháp kỹ thuật phù hợp với từng môi trường sử dụng.
Từ tàu biển, nhà xưởng cho đến kết cấu sắt mạ kẽm ngoài trời, chúng tôi hiểu rằng mỗi công trình là một bài toán riêng, cần được tư vấn dựa trên điều kiện thực tế, tiêu chuẩn kỹ thuật và yêu cầu tuổi thọ lâu dài.
Quý khách có thể tham khảo thêm dòng sơn Hải Âu chuyên biệt cho sắt mạ kẽm tại đây.
Kết luận
Sơn sắt mạ kẽm không khó, nhưng rất dễ hỏng nếu làm theo thói quen cũ. Ba sai lầm phổ biến nhất khiến sơn bong tróc nhanh thường bắt nguồn từ việc không xử lý bề mặt, dùng sai sơn lót và chọn sai hệ sơn phủ.
Làm đúng ngay từ đầu không chỉ giúp lớp sơn bền hơn, mà còn giúp giảm chi phí bảo trì, tránh sơn đi sơn lại, đặc biệt với tàu biển và kết cấu sắt lớn.
Nếu bạn đang chuẩn bị sơn hoặc đã từng gặp tình trạng bong tróc trên sắt mạ kẽm, nên xem lại toàn bộ hệ sơn và quy trình, thay vì chỉ đổi sang một loại sơn khác.
